Tijdens een stortbui belt thuiszorgmedewerkster Vronie aan bij de nukkige bejaarde Erna Ankersmit. Die heeft de organisatie helemaal niet om bijstand verzocht. Wat moet zij met zo’n mens. Uit medelijden laat zij Vronie toch maar binnen. Zo’n vrouw kun je niet in de regen laten staan.
Vronie is getrouwd met Thomas en het stel heeft twee opgroeiende kinderen. Zoals Vronie zich heeft moeten omscholen nadat het orkest waarin zij speelde is opgeheven, zo vergaat het Thomas: de vakgroep Russische taal- en letterkunde waaraan hij is verbonden, wordt opgeheven.
“Thomas schudt zijn hoofd. ‘De kortzichtigheid! Wie kan Russische agressie beoordelen zonder uitstekend Russisch te verstaan en te spreken? Kop in het zand.’”
Het zou zomaar Anna Enquist kunnen zijn die hier aan het woord is. Verderop weer zo’n passage waarin de stem van de auteur duidelijk doorklinkt.
“‘Het grootste deel van de mensheid leest niet,’ zoals Enquist Thomas in de mond legt. ‘Dat is niet erg, als ze maar ruimte laten voor de lezers. Als er maar gelegenheid blijft voor kinderen om te ontdekken of ze plezier in boeken hebben. Het is net als met muziek, iedereen zou er kennis mee moeten maken, iets over leren, kijken of het bij ze aanslaat. Als je die wegen afsluit sterft er iets.’”
Dit fragment wordt even later gevolgd door de compassie die de oude vrouw met dak- en thuislozen heeft. Misschien moet ze daar over schrijven. Je hoort het Anna zeggen.
Er ontstaat een vertrouwensband tussen de twee vrouwen. Als Erna’s geplande wandeltocht langs de muur van Hadrianus op losse schroeven komt te staan vanwege een blessure van haar wandelpartner, biedt Vronie aan in dier plaats te gaan. Het is een aanbod dat na enige aarzeling wordt geaccepteerd.
Tijdens de pittige tocht bespreken de vrouwen zaken die hun echt bezighouden, maar misschien is zwijgen wel wat hun het meeste brengt. Genieten van de natuur, tijd nemen om écht het leven te beschouwen, dat leven in het hier en nu en dat in het verleden. Het leidt tot verrassende bevindingen.
Over deze roman werd bij verschijning een hoop gespeculeerd. Zoals in deze bespreking vermeld kun je de stem van de auteur, de verbijstering over wat gaat verdwijnen, de veronachtzaming van cultuur, de vrienden die een voor een overlijden, het feit dat oude schrijvers bij literaire prijzen geen rol meer spelen maar ook de uitgesproken dankbaarheid voor de wijze waarop haar redacteur met haar werk omgaat, bijna lezen. Het handelt over een oudere schrijfster (Anna?) wier voornaam – Erna – suggereert dat die oudere schrijfster/Anna ‘erna’ geen boek meer zal schrijven. Ze legt Erna de volgende woorden in de mond:
“Denk ik nu echt dat er mensen zitten te wachten op een nieuw boek van mij?”
De toekomst zal het ons leren
